65. Οικία οικογένειας Βαβανάτσου, «Σπίτι των Νέων»

Γιώργος Χάλκος, Πάνος Βαλαβάνης

Τριώροφο, λιθόκτιστο, ανεπίχριστο καπετανόσπιτο, με υποδειγματικά ανακαινισμένο το κυρίως κτίσμα. Βρίσκεται στη συνοικία «Χαλετσέικα», κοντά στο ναΐσκο της Παναγίας των Βλαχερνών. Χτίστηκε από την οικογένεια Κωνσταντίνου Βαβανάτσου, η οποία απαρτιζόταν κυρίως  από καραβοκύρηδες. Διαθέτει αυλή στην μπροστά όψη, η οποία περιβάλλεται από ψηλό λίθινο μαντρότοιχο με σιδερένια αυλόπορτα. Στην κύρια όψη υπάρχει ξύλινος εξώστης, με ξύλινα φουρούσια και σιδερένιο κιγκλίδωμα. Οι γωνιόλιθοι είναι λαξευμένοι, και φέρουν εμφανείς αντισεισμικούς μεταλλικούς συνδέσμους. Σκαλοπάτια στην αυλή οδηγούν στον 1ο όροφο (τον χώρο κατοίκησης της εποχής των ιστιοφόρων), όπου είναι η κυρία είσοδος, ξύλινη, ταμπλαδωτή, με σιδεριά στο επάνω μέρος της. Στο εσωτερικό μια ξύλινη σκάλα οδηγεί στο 2ο όροφο, το «αβέρτο», που είναι ενιαίος χώρος και την εποχή των ιστιοφόρων έραβαν και φύλαγαν τα πανιά των καραβιών Η πόρτα εισόδου στο ισόγειο (που ήταν το κατώι), είναι απλή, ξύλινη.   

Από το 1908 έως το 1956 χρησιμοποιήθηκε για τη διεξαγωγή των μαθημάτων της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, ήτοι για τη στέγαση διαδοχικά, του Ελληνικού Σχολείου, του Ημιγυμνασίου, του Αστικού σχολείου και του Γυμνασίου (το Ελληνικό σχολείο μέχρι το 1908 στεγαζόταν στην οικία Μαλαματιανού, κοντά στον Άγιο Νικόλαο). Από δωρεά τού Γεωργίου Βαβανάτσου, γιου τού Κωνσταντίνου, μετά το θάνατό του (1984), το σπίτι περιήλθε στο Σύνδεσμο Γαλαξειδιωτών, ο οποίος το 1985 αποφάσισε να το λειτουργήσει ως πνευματικό κέντρο, και να του δώσει την ονομασία «Σπίτι των Νέων», επειδή στόχος ήταν να το χρησιμοποιούν κυρίως οι νέοι (όπως γινόταν και όσο λειτουργούσε ως σχολείο), ιδιαίτερα αυτοί που μένουν στο Γαλαξείδι. Αναστηλώθηκε με δωρεές, κυρίως της Κλέας Κεχαγιόγλου και του Δήμου Κουρεντή, και από το 1999 ξεκίνησε η λειτουργία του. 

Ο Γεώργιος Βαβανάτσος (1895-1984), ανιψιός και πνευματικό τέκνο του γνωστού ιερέα της Αγίας Παρασκευής Νικολάου Β. Σκουτεράκου, σπούδασε στη Θεολογική και στη Νομική του ΕΚΠΑ, χειροτονήθηκε διάκονος (1918) με το εκκλησιαστικό όνομα Ιάκωβος, και έφτασε να γίνει Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος (1962).

Για να δείτε στον χάρτη που βρίσκεται το «Σπίτι των Νέων», κάντε κλικ εδώ